Podczas gdy świat świętuje początek nowego roku, wiele kultur ma własne, wyjątkowe zwyczaje, aby uczcić tę okazję. Jedną z popularnych w Japonii tradycji jest danie ozoni (お雑煮). Ozoni to aromatyczna zupa przygotowywana głównie z mochi (kleistego ciasta ryżowego) i klarownego lub mętnego bulionu, zazwyczaj spożywana podczas obchodów shōgatsu (japońskiego Nowego Roku).
Chociaż główne składniki ozoni — bulion i mochi — pozostają stosunkowo spójne, jego smak i składniki mogą się znacznie różnić w zależności od regionalnych preferencji i zwyczajów. Dokładny przepis różni się od rodziny do rodziny, jednak główne warianty ozoni można podzielić na styl Kanto i styl Kansai.
Region Kanto (w którym znajduje się m.in. Tokio), zazwyczaj używa klarownego bulionu, robionego z płatków bonito i kombu (wodorostów). Ten lekki bulion jest doprawiany sosem sojowym, dzięki czemu naturalne smaki innych składników, zwłaszcza mochi, mogą się zabłysnąć. Mochi ma kwadratowy kształti jest zazwyczaj podpieczone lub zrumienione na patelni.
Z kolei region Kansai (w tym Kioto i Osaka) preferuje bogatszy, mętny bulion, robiony z kurczaka, wieprzowiny, a nawet warzyw, i doprawiany jasnym miso. Mochi w ozoni w stylu Kansai jest najczęściej okrągłe i gotowane, zupa ma również tendencję do bycia bardziej treściwą i sycącą, z większą ilością warzyw, takich jak daikon (rzodkiewka) i marchewki dodanych do mieszanki.
Oprócz mochi, ozoni często zawiera różnorodne sezonowe i symboliczne składniki. Chociaż mogą się one różnić w zależności od regionu, niektóre powszechne dodatki obejmują:
- Warzywa: Typowe wybory obejmują daikon (rzodkiewkę), marchew, grzyby shiitake, rzepę i zieloną cebulę. Dodają one teksturę i smak do bulionu.
- Mięso lub owoce morza: Kurczak, wieprzowina lub ryba są często dodawane do ozoni, w zależności od regionu i preferencji rodziny.
- Przyprawy: Sos sojowy, miso i dashi (bulion z wodorostów i płatków bonito) są często używane do przyprawiania zupy, a posypka ze skórki yuzu lub liści shiso może dodać świeżego, pachnącego akcentu do gotowego dania.
Każdy region w Japonii ma swoją własną wersję ozoni, która odzwierciedla lokalne składniki i style gotowania. Jednak podstawowa koncepcja pozostaje ta sama: ozoni to zupa, która oznacza początek nowego roku z nadzieją na dobrobyt i dobre zdrowie.
Tradycja jedzenia ozoni w czasie Nowego Roku sięga wieków wstecz, a niektóre relacje sugerują, że rozpoczęła się w okresie Heian (794-1185). Wierzono, że jedzenie ozoni przyniesie szczęście i zdrowie w nowym roku.
Ozoni również współcześnie jest nieodłączną częścią Nowego Roku w Japonii, jednak rozwój technologii doprowadził do nowych wersji klasycznego przepisu. Wiele osób kupuje teraz gotowe ozoni, powszechne jest również znalezienie saszetek instant ozoni, dzięki którym danie jest szybkie i łatwe w przygotowaniu. Jednak wiele osób nadal woli przygotowywać zupę od podstaw, często korzystając z przepisów przekazywanych z pokolenia na pokolenie.
Oprócz pysznego smaku, ozoni ma głębokie znaczenie kulturowe. Rytuał przygotowywania i jedzenia ozoni w Nowy Rok to czas, w którym rodziny spotykają się, rozmyślają nad minionym rokiem i dzielą się życzeniami na przyszłość.
